W ramach toczącego się postępowania sądowego z powództwa kredytobiorcy przeciwko mBankowi (sygnatura akt: XXVII Ca 3477/16), Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów („Prezes UOKiK”) wydał istotny pogląd w sprawie.

Tego rodzaju pogląd został już po raz siódmy przedstawiony przez Prezesa UOKiK. Jednak w tym wypadku sprawa jest istotna z punktu widzenia tzw. „frankowiczów”, gdyż dotyczy ona sporu konsumenta spłacającego kredyt hipoteczny waloryzowany kursem franka szwajcarskiego z mBankiem. W jego ramach klient domagał się zwrotu nadpłaty w spłacie rat kredytu, jaka powstała w wyniku zastosowania w umowie kredytowej klauzul niedozwolonych dotyczących waloryzowania kwoty kredytu oraz jego rat. W szczególności chodziło o ustalanie kursów kupna i sprzedaży franka szwajcarskiego, zgodnie z którymi wyliczane były wysokość kwoty kredytu i poszczególnych rat kapitałowo-odsetkowych.

Prezes UOKiK podkreślił, że postanowienia ujęte w umowie kredytowej – dotyczące powyższych kwestii – mają charakter klauzul abuzywnych z uwagi na to, iż stawiają konsumenta w gorszej pozycji względem banku. W konsekwencji, wpływają one na wysokość świadczeń stron, bowiem bank w tabeli ustalał kursy kupna i sprzedaży franka szwajcarskiego i jednocześnie to bank przeliczał po nich kwotę kredytu i rat kapitałowo-odsetkowych. W takiej sytuacji, konsument pozbawiony był wpływu na wysokość waloryzacji kursu, a nadto nie miał informacji, jakie są podstawy i założenia banku w podejmowaniu decyzji w tym zakresie.

Warto zauważyć, że uznanie podważanych postanowień umowy kredytowej zawartej z bankiem za niedozwolone może prowadzić – w ocenie Prezesa UOKiK – do uznania całej umowy kredytu za nieważną. Podstawą do takiego stwierdzenia jest to, że (i) takie klauzule abuzywne nie obowiązują od momentu zawarcia umowy, a nadto (ii) nie ma możliwości zastąpienia ich regulacjami ustawowymi.

Na marginesie wskazać można, że Prezes UOKiK może wydać istotny pogląd we wszystkich sprawach z zakresu ochrony praw konsumenta, przy czym jego ocena prawna nie powinna stanowić odniesienia do innych spraw, które pozornie mogą wydawać się podobne.